Kendimi Tanıyor Hedef Koyuyorum

Rehberli anlatımda söylenen yönlendirmeler dâhil tam metin. Düşünme araları sessizdir.

1. Giriş

   Konuya başlayalım. Bir konuda güçlü olduğunu veya daha çok çalışmaya ihtiyaç duyduğunu nasıl anlarsın? Sadece tek bir sonuca ya da bir arkadaşının sözüne bakmak yeterli değildir. Bu derste ilgi, beceri, kanıt, hedef ve çalışma planı üzerinde duracağız. Amaç kendine etiket yapıştırmak değil, bir sonraki öğrenme adımını seçmektir. Örneklerdeki öğrenciler kurgusaldır; kendi çalışmalarını onlarla yarışmak için değil düşünmek için kullan.

2. Ayrıntılı anlatım

   İlgimi ve becerimi ayırt ederim. Bir etkinliği sevmek ilgini gösterir; o etkinliği şu anda nasıl yaptığın ise becerin hakkında bilgi verir. Şarkı söylemeyi çok sevebilir ama ritmi izlerken çalışmaya ihtiyaç duyabilirsin. Bu iki bilgi birbiriyle çelişmez. Aynı şekilde bir görevi iyi yapman onu her gün yapmak istediğini göstermez. Dur ve düşün: “Resim yapmayı seviyorum.” cümlesi tek başına çizimindeki ayrıntılar hakkında bilgi verir mi? Hayır; çalışmanın kendisini de incelemek gerekir. Kararım için birden çok kanıt toplarım. Güçlü alanını belirlerken ürünlerini, denemelerini ve sana verilen somut geri bildirimi birlikte incele. “Çok iyisin.” sözü tek başına neyi iyi yaptığını söylemez. “Hikâyende olayları anlaşılır sıraya koydun.” daha belirli bir gözlemdir. Tek bir kötü gün bütün becerini ölçmez. Farklı zamanlarda yapılan benzer çalışmalar daha iyi fikir verir. Sık hata: Bir arkadaşının tahminini kesin bilgi saymak. Gerekirse öğretmenine hangi örneğe baktığını sor. Kanıtın neyi gösterdiğini ve neyi göstermediğini ayır. Küçük ve gözlenebilir hedef seçerim. “Her şeyde hemen en iyi olacağım.” yerine yapılabilir bir adım seçebilirsin: “Bu hafta hikâyemi anlatırken başını, ortasını ve sonunu sıraya koyacağım.” Hedefte çalışılacak beceri ve yapılacak iş anlaşılmalıdır. Amaç arkadaşlarını geride bırakmak değil kendi gelişimini izlemektir. Çok büyük hedefi küçük parçalara ayırmak başlangıcı kolaylaştırır. Düşünme molası: “Daha iyi olacağım.” sözünü, yaptığını görebileceğin hangi küçük işe dönüştürebilirsin? Hedefin için bir örnek söyle. Hedefe uygun çalışma ve destek seçerim. Hedefin yüksek sesle anlaşılır okumaksa yalnız sayfanın kenarını boyamak bu beceriyi çalıştırmaz. Kısa bir metni okuyup anlaşılmayan yer için geri bildirim almak daha uygundur. Planında ne yapacağını, ne zaman deneyeceğini ve gerekirse kimden destek isteyeceğini belirt. Destek almak bütün işi başkasına yaptırmak değildir. Öğretmenin bir örnek gösterebilir; ardından sen denersin. Dinlenme ve oyun zamanını kaldırmadan düzenli küçük çalışmalar tasarlayabilirsin. Gelişimimi aynı ölçütle izlerim. Başlangıç ve sonraki çalışmayı aynı ölçüte göre karşılaştır. Örneğin iki anlatımda da olay sırasının anlaşılır olup olmadığına bak. İlkinde olay sırası, ikincisinde yalnız kâğıdın rengi ölçülürse gelişim karşılaştırılamaz. Görevin çok kolaylaşması veya birinin tüm yanıtı söylemesi sonucu etkileyebilir. Bu koşulları not etmek değerlendirmeyi dürüst tutar. Bir çalışmada ilerlemek tüm becerilerin tamamlandığı anlamına gelmez; hangi bölümün geliştiğini açıkça söyle. Geri bildirimi yeni adıma dönüştürürüm. “Örneğini açıkladın ama sonucu atladın.” geri bildirimi, sonuç cümlesi üzerinde çalışabileceğini gösterir. Bundan “Ben hiç anlatamam.” sonucu çıkmaz. Plan işe yaramadıysa nedenini araştır: Hedef belirsiz mi, zaman uygun değil mi, açıklama mı gerekiyor? Bir noktayı değiştirip yeniden dene. Öz kontrol için şunları sor: Hangi kanıta baktım, ne gelişti, sonraki küçük adımım ne? Çoktan seçmeli test bu kararları düşünmeyi ölçer; gerçek beceri için kendi ürününü oluşturman ve uygun destekle değerlendirmen gerekir.

3. Sık sorulanlar

   Sık sorulan sorular. Soru: Bir etkinliği sevmek o etkinlikte her şeyi bilmek midir? Cevap: Hayır. İlgi neyi sevdiğini, performans kanıtı ise şu anda neyi nasıl yapabildiğini gösterir. Soru: Tek bir başarısız deneme bütün becerimi gösterir mi? Cevap: Tek denemeyi bütün becerine genelleme. Farklı zamanlardaki benzer çalışmalarını ve somut geri bildirimleri birlikte incele. Soru: Öğrenme hedefimin açık olduğunu nasıl anlarım? Cevap: Hangi beceriyi hangi gözlenebilir işle çalışacağını söyleyebiliyorsan hedefin somutlaşmış demektir. Soru: Yardım alarak yaptığım işi tek başıma yapmış gibi kaydetmeli miyim? Cevap: Hayır. Aldığın desteği belirtmek değerlendirmeyi dürüst tutar ve sonraki destek ihtiyacını görmeyi sağlar. Soru: Gelişim karşılaştırmasında neden aynı ölçüt kullanılır? Cevap: Farklı özelliklere bakıldığında değişimin ne anlama geldiği belirsizleşir; ortak ölçüt benzer ürünleri karşılaştırmayı sağlar.

4. Bölüm 4

   Şimdi öğrendiğini dene. Kısa testi çöz; her seçenekteki açıklamayla doğru yöntemi pekiştir. Teste başla.