8. Sınıf İngilizce Friendship Konu Anlatımı

Rehberli anlatımda söylenen yönlendirmeler dâhil tam metin. Düşünme araları sessizdir.

1. Giriş

   Birlikte düşünelim. Friendship ünitesinde hedefimiz kalıpları tek tek Türkçeye çevirmek değil; bir mesajın ne amaçla yazıldığını, yanıtın gerçekten kabul mü ret mi olduğunu ve arkadaşlık niteliğinin hangi davranışla kanıtlandığını bulmaktır. Kısa İngilizce metni önce bir bütün olarak oku; kişi, etkinlik, zaman, yer ve kararı ayrı ayrı işaretle. Daha sonra but, because, maybe, only ve instead gibi anlamı yönlendiren sözcükleri kontrol et. Her yanıtta metinden bir kanıt gösterebilirsen çeviri ezberinden okuduğunu anlamaya geçmiş olursun. Bu aday yazılı okuma çalışmasıdır; dinleme, telaffuz veya konuşma başarısı ölçtüğü iddia edilmez.

2. Ayrıntılı anlatım

   Davetin amacını ve kalıbını kur. Bir davet mesajına “Bu kişi karşısındakinden ne istiyor?” sorusuyla başla. “Would you like to join our science club on Friday?” cümlesinde would you like to join bir etkinliğe katılma çağrısıdır. “Do you want to come to the book fair with us?” da aynı iletişim amacını taşır. Buna karşılık “Do you like book fairs?” yalnızca beğeni sorar; belirli bir gün, yer veya ortak plan sunmadığı için tek başına davet sayılmaz. Anahtar kalıbı görmek yetmez; cümlenin karşı tarafa bir eylem önerip önermediğini de kontrol et. Davet kartını küçük bir bilgi haritası gibi oku: event etkinlik, day gün, time saat, place yer, bring getirilecek nesne ve reply yanıt sınırıdır. “READING PICNIC — Sunday, 14:00, school garden. Bring a storybook. Reply by Thursday.” kartında etkinlik pazar günündedir; Thursday etkinlik günü değil, yanıtın son tarihidir. Where yer, when zaman, what to bring getirilecek nesne, how long ise süre ister. Kartta doğru bulunan bir ayrıntı yanlış sorunun yanıtı olabilir; bu nedenle önce sorulan bilgi alanını belirle. Mesaj başlığındaki rolleri de koru. “To: Mert / From: Elif” yazıyorsa Mert alıcı, Elif gönderendir. Our veya we bir gruptan söz edebilir ama From alanında tek kişi varsa mesajı kimin gönderdiğine ilişkin en açık kanıt odur. Bir ayrıntı verilmediyse onu gerçek yaşam bilgisiyle tamamlama: kartta fiyat yoksa etkinliğin ücretli veya ücretsiz olduğu bilinmez. Not stated demek, bir bilginin yanlış olduğunu değil metinde bulunmadığını anlatır. Örnek: Duru “Would you like to join our chess afternoon on Saturday at two in Room 8?” diye yazıyor. Burada davet kalıbı Would you like to join, etkinlik chess afternoon, gün Saturday, saat two ve yer Room 8’dir. “Duru ne yapıyor?” sorusunun yanıtı saat sormak değil, bir arkadaşını etkinliğe davet etmektir. “Shall we meet at the library after school?” cümlesinde teklif edilen ortak eylemi, yeri ve zamanı ayrı ayrı söyle. Bu cümle bir davet mi, bir geçmiş zaman sorusu mu? Ortak eylem meet, yer library, zaman after school’dur. Shall we birlikte yapılacak bir plan önerdiği için cümle davet/teklif işlevindedir; geçmiş olay sormaz. Sık hata: Would you like ile Do you like kalıplarını yalnızca benzer kelimeler taşıdıkları için aynı sayma. Biri belirli bir eyleme katılmayı önerebilir, diğeri genel beğeniyi sorabilir; iletişim amacını cümlenin tamamı belirler.

3. Ayrıntılı anlatım

   Kabulü ayrıntıyla doğrula. Bir yanıtı kabul olarak sınıflandırmak için açık olumlu karar ara. “Yes, I’d love to.”, “Sure, count me in.” ve “That sounds great. I’ll be there.” ifadeleri katılma kararını bildirir. Count me in beni de dahil et anlamında bir kabul kalıbıdır; sayı saymakla ilgili değildir. “Sounds fun” tek başına olumlu bir tepki olabilir fakat devamında “I need to check my plans” geliyorsa karar henüz kesinleşmemiştir. Yanıtın ilk olumlu sözcüğünde durma. Kabul bazen gerekli ayrıntıyı doğrular. Davet Thursday at four ise “Yes, I’d love to join you on Thursday at four” hem kararı hem doğru zamanı korur. “I’ll come on Friday” olumlu görünse bile davetin zamanını değiştirir; bu değişiklik karşı tarafça onaylanmamışsa tam ve doğru kabul sayılmaz. “Where shall we meet?” gibi bir ayrıntı sorusu, “Yes, I’d love to come” kararından sonra geliyorsa kabulü ortadan kaldırmaz. Maybe, perhaps, I’m not sure ve I’ll let you know later kararın ertelendiğini gösterir. Kişinin daveti okuması, etkinliği sevmesi veya gülümseyen bir ifade kullanması da tek başına katılacağını kanıtlamaz. Yanıtları üç kutuda düşün: confirmed acceptance, confirmed refusal ve undecided. Her seçimde kararı gösteren tam ifadeyi işaretle. Böylece “thanks” sözcüğünü otomatik kabul, “maybe” sözcüğünü de otomatik ret gibi yorumlamazsın. Örnek: Davet “Our board game starts at 15:30 on Tuesday”, yanıt ise “Great! Count me in. I’ll see you on Tuesday at half past three” olsun. Count me in kabulü, son cümle de zamanın doğru anlaşıldığını kanıtlar. Aynı yanıt “Maybe; I’ll ask my family” olsaydı karar belirsiz kalırdı. “Thanks for asking. I’d love to come. What should I bring?” mesajını kabul, ret ya da belirsiz diye sınıflandır; karar kanıtını ve ek sorunun istediği bilgi alanını belirt. I’d love to come kesin kabulüdür. What should I bring? getirilecek nesneyi sorar; bu ek soru olumlu kararı bozmaz, yalnızca eksik ayrıntıyı tamamlamaya çalışır. Sık hata: That sounds nice veya Thanks ifadelerini tek başına kesin kabul sayma. Devamındaki but, maybe, can’t veya I’ll be there gibi karar sözcükleri yanıtın gerçek işlevini belirler.

4. Ayrıntılı anlatım

   Nazik reddi gerekçesiyle oku. Nazik bir ret genellikle teşekkür veya özür, açık katılamama kararı ve kısa gerekçe taşır: “Thanks for inviting me, but I can’t come because I have a music lesson.” Thanks nazik başlangıç, can’t come ret, because sonrası ise nedendir. Cümlede hem olumlu hem olumsuz sözcükler görüldüğünde but sonrasındaki kararı atlama. Davete teşekkür etmek etkinliğe katılacağına söz vermek değildir. Verilen durumla yanıt birbiriyle tutarlı olmalıdır. Kişinin aynı saatte okul maçı varsa “I’d like to join you, but I have a match then” gerçek bilgiyi korur. “I hate your activity” metinde bulunmayan bir hoşlanmama ekler; “I’ll definitely be there” ise zaman çakışmasını yok sayar. Soruda özel yaşamına ait gerçek bir mazeret üretmen gerekmez; verilen kurgusal durumdan doğru ve nazik yanıtı seçmen beklenir. Retten sonra alternatif önerilebilir: “I’m busy on Monday. Could we meet on Tuesday instead?” Bu mesaj pazartesi planını kabul etmez; Tuesday için yeni bir öneri sunar. Karşı taraf onay vermeden yeni gün kesinleşmiş sayılmaz. Reason ile decision ayrı tutulmalıdır: “I must finish my project” gerekçe, “I can’t join” karardır. Soru hangisini istiyorsa tam o bilgi alanını seç; neden sorusuna ret kararını, karar sorusuna yalnızca nedeni taşıma. Örnek: Durum: Deniz cumartesi öğleden sonra davete katılmak istiyor ama kardeşine bakmak zorunda. “Thank you for asking. I’d like to come, but I have to look after my brother that afternoon” yanıtı teşekkürü, açık reddi ve verilen gerekçeyi birlikte taşır; etkinliği sevmediği gibi yeni bir iddia eklemez. “Sorry, I can’t join the picnic because I am visiting my grandmother” cümlesinde nazik başlangıcı, kararı ve gerekçeyi üç ayrı parça olarak göster. Sorry nazik başlangıç, I can’t join the picnic ret kararı, because I am visiting my grandmother ise gerekçedir. Hiçbiri tek başına mesajın bütününü karşılamaz. Sık hata: Bir ret cümlesini kaba sanıp kabul seçeneğine yönelme. Nazik dil kararı değiştirmez; thanks, sorry ve I’d like to ifadelerinden sonra can’t, but veya zaman çakışması bulunabilir.

5. Ayrıntılı anlatım

   Arkadaşlık niteliğini davranıştan çıkar. Arkadaşlık sıfatını olumlu göründüğü için değil, metindeki davranışla eşleştiği için seç. “Ece always keeps her promises; her friends can depend on her” reliable, yani güvenilir niteliğini destekler. “Baran listens when I am worried and helps me practise” supportive davranışıdır. “Nehir tells the truth even when it is difficult” honest sıfatına kanıt verir. Bir tek davranış kişinin bütün karakterini kanıtlamaz; soru yalnızca verilen durumda en iyi eşleşmeyi ister. Count on birinden yardım veya destek konusunda emin olabilmek, get on well iyi anlaşmak, keep a secret ise özel bilgiyi başkalarıyla paylaşmamak anlamında kullanılabilir. “We like different sports, but we respect each other’s choices” cümlesi aynı ilgiye sahip olmadan iyi ilişki kurulabileceğini gösterir. But burada farklılığı, respect ise ilişkinin olumlu kanıtını verir. Get on well ifadesinden iki arkadaşın her konuda aynı düşündüğü sonucu çıkarılmaz. Understanding bir arkadaş, karşısındakinin durumunu dinleyip makul sınırına saygı gösterebilir. Bir daveti reddetmek veya farklı etkinlik seçmek arkadaşlığın bittiğini kanıtlamaz. “Selin cannot meet today, so Aylin suggests another day without getting angry” davranışı anlayışa örnektir. Soruda yalnızca verilen metni kullan: yüksek not, popülerlik ya da aynı müziği sevme gibi ilgisiz ayrıntılar iyi arkadaşlığın kanıtı olarak otomatik kabul edilmez. Örnek: Arda grup notlarını getireceğine söz veriyor ve her seferinde zamanında getiriyor. Arkadaşları “We can count on Arda” diyor. Buradaki tekrar eden söz tutma davranışı reliable sonucunu destekler; Arda’nın en komik veya en başarılı kişi olduğunu kanıtlamaz. “Mina does not share her friend’s private message and listens when her friend needs help” cümlesinde hangi iki davranış kanıtı bulunuyor? Private message’ı paylaşmamak güveni korumaya, ihtiyaç anında dinlemek ise destekleyici olmaya kanıttır. Metin Mina’nın başka alanlardaki bütün özelliklerini söylemez. Sık hata: Aynı hobiyi paylaşmayı iyi arkadaşlığın zorunlu koşulu sanma. Metin farklı ilgilere rağmen saygı, destek veya güven davranışı veriyorsa nitelik bu kanıta dayanır.