Menü
Doğrudan anlamlara geç

TÜRKÇE KELİME ÇALIŞMASI

eşek

HECELEMEe-şek TÜRAd KÖKEN KAYDIMevcut ANLAM2 duyu

Hızlı cevap

eşek ne demek?

Atgillerden, uzun kulaklı binek ve hizmet hayvanı; merkep, karakaçan, uzun kulaklı (Equus asinus).

  • Ad
  • e-şek
  • 2 anlam duyusu

ANLAM + BAĞLAM

Anlamları örnekleriyle ayır.

Her numara farklı bir anlam duyusudur. Örnek ve kelime ilişkileri yalnızca bağlı olduğu duyuyla birlikte okunmalıdır.

  1. 01
    Ad horses

    Atgillerden, uzun kulaklı binek ve hizmet hayvanı; merkep, karakaçan, uzun kulaklı (Equus asinus).

    Kullanım örneği
    “Arkadaşını böyle dar vakit eşeğin üstünde görünce koştu.”

    Fakir Baykurt

  2. 02
    Ad dialectaltools

    Odun kesme, duvar örme, sıva yapma vb. işlerde kullanılan üç veya dört ayaklı sehpa.

SÖZCÜĞÜN YOLCULUĞU

Köken ve etimoloji

Köken notu, kelimenin bugünkü anlamıyla aynı şey değildir; yalnızca tarihsel izini açıklar.

Köken notu

Eski Türkçe eşek sözcüğünün kökeni tartışmalıdır. Türk dillerinde eski çağlardan beri kullanılır (eşgek). Orta Türkçede "eşgek ya da "eşyek" olarak görülür. Eski Kıpçakçada eşek olarak geçer. Bazı araştırmacılara göre Ermenice ēş (eşek) sözcüğünden alınmıştır. Ancak, birçok araştırmacı Türkçe eşek sözcüğünün gerek Ermenice ēş gerekse Sümerce ansǔ (anşu=eşek) sözcüğüyle birleştirilemeyeceği görüşündedir. Daha yaygın ve daha çok kabul gören görüşe göre, Türkçe "eşek" sözcüğü ile Halaçça äşgä (<äşgäk) ve Moğolca elçǰigen (elçigen) sözcüğü arasında ilişki vardır. Sözcüğün iş ya da eş (yoldaş + (g)ek küçültme eki) kökünden türediği öne sürülmektedir. Hint-Avrupa dillerindeki sözcükler (Rusça işak, Farsça aşak, eşek) Türkçeden alınmıştır.

DOĞRU YAZIM

Heceleme ve kayıtlı biçimler

Biçimler sözlükte kayıtlı olduğu ölçüde gösterilir; sayfa otomatik ek tahmini üretmez.

Hecelee · şek2 hece
pluraleşekler

Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.

pluraleşekleri

Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.

pluraleşekleriniz

Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.

derivedeşek arısı
derivedeşekbaşı
derivedeşek davası
derivedeşek dikeni
derivedeşek hıyarı
derivedeşek inadı
derivedeşek kafalı
derivedeşekkulağı
derivedeşek marulu
derivedeşek maydanozu
derivedeşekoğlueşek
derivedeşek otu
derivedeşek sıpası
derivedeşeksırtı
derivedeşek şakası
derivedeşek turpu
derivedşeddeli eşek
deriveduzuneşek
derivedmarsıvan eşeği
derivedocakeşeği
derivedyaban eşeği
derivedyereşeği

KELİME BAĞLARI

Deyim, kalıp, birleşik söz ve türevler

Kelimeyi tek başına değil, doğal olarak birlikte kullanıldığı yapılarla öğren.

Deyimler ve kalıplar

  • eşek sudan gelinceye kadar dövmek
  • eşekten düşmüşe dönmek
  • eşekten düşmüş karpuza dönmek

Atasözleri

  • adam adamdır, olmasa da pulu; eşek eşektir, olmasa da çulu
  • adam ol, baban gibi eşek olma
  • adam hacı mı olur ulaşmakla Mekke'ye, eşek derviş mi olur taş çekmekle tekkeye?
  • baş ol da eşek başı ol
  • bir katar deveyi bir eşek yeder
  • boş eşek yorga gider
  • canı yanan eşek attan yürük olur
  • alçak eşek binmeye kolay, öksüz çocuk dövmeye kolay
  • atlar tepişir, arada eşekler ezilir
  • attan düşene yorgan döşek, eşekten düşene kazma kürek
  • canı acıyan eşek atı geçer
  • deve büyüktür amma beşini bir eşek yeder
  • el elin eşeğini türkü çağırarak arar
  • eşeğe altın semer vursalar yine eşektir
  • eşeğe gerdan kır demişler, zart diye osurmuş
  • eşeğe marifetini göster demişler, yıkılıp ağnamış
  • eşeğe cilve yap demişler, çifte atmış
  • eşeği bağla, işini sağla
  • eşeği dama çıkaran yine kendi indirir
  • eşeği düğüne çağırmışlar, ya odun eksik, ya su demiş
  • eşeğin kuyruğunu kalabalıkta kesme; kimi uzun der, kimi kısa
  • eşeğin ölümü köpeğe ziyafettir
  • eşeği sahibinin dediği yere bağla da varsın kurt yesin
  • eşeği saldım çayıra Mevlam kayıra
  • eşeği süren osuruğuna katlanır
  • eşeği yoldan çıkaran sıpanın oynaması
  • eşek at olmaz, ciğer et olmaz
  • eşek bile bir düştüğü yere bir daha düşmez
  • eşek çamura çökerse sahibinden gayretlisi olmaz
  • eşek eşeği ödünç kaşır
  • eşek hoşaftan ne anlar, suyunu içer, tanesini bırakır
  • eşek kocamakla tavla başı olmaz
  • eşek, kalağı kesilmekle küheylan olmaz
  • eşek kuyruğu gibi ne uzar ne kısalır
  • eşek küçüktür ama dokuz deveyi yeder
  • eşek (eşkin) eve gelmiş, yorga yolda kalmış
  • geçti Bor’un pazarı, sür eşeğini Niğde’ye
  • her zaman eşek ölmez, on köfte on paraya olmaz
  • ölmüş eşek kurttan korkmaz
  • sen eşek olursan, semer vuracak çok olur
  • yük altında eşek anırmaz
  • eşek siken, osuruğuna katlanır

DİLLER ARASI BAĞ

Temel çeviri karşılıkları

Çeviri tek başına bütün anlamları karşılamayabilir; varsa kullanım notunu birlikte oku.

EN
İngilizce

ass

hayvan

EN
İngilizce

donkey

hayvan

DE
Almanca

Esel

hayvan — masculine

FR
Fransızca

âne

hayvan — masculine

ŞİMDİ SEN KULLAN

Kelimeyi üç adımda pekiştir.

Pasif okumayı bırakıp anlamı kendi cümlende kullan.

  1. 01
    Kendi sözlerinle açıkla

    “eşek” kelimesinin ilk anlamını tanımı kopyalamadan bir cümlede anlat.

  2. 02
    Bağlam kur

    Kelimeyi biri günlük, biri ders bağlamında olmak üzere iki ayrı cümlede kullan.

  3. 03
    Kontrol et

    Cümlendeki anlam ile yukarıdaki numaralı anlamlardan hangisinin eşleştiğini belirle.

Türkçe konu anlatımlarına git Açıklamalı testleri çöz

KISA SORULAR

eşek hakkında sık sorulanlar

Yanıtlar yalnızca bu sayfadaki doğrulanmış anlam, biçim ve ilişki kayıtlarından üretilir.

eşek ne demek?

Atgillerden, uzun kulaklı binek ve hizmet hayvanı; merkep, karakaçan, uzun kulaklı (Equus asinus).

eşek nasıl hecelenir?

eşek kelimesi “e-şek” biçiminde hecelenir.

eşek kelimesinin kökeni nedir?

Eski Türkçe eşek sözcüğünün kökeni tartışmalıdır. Türk dillerinde eski çağlardan beri kullanılır (eşgek). Orta Türkçede "eşgek ya da "eşyek" olarak görülür. Eski Kıpçakçada eşek olarak geçer. Bazı araştırmacılara göre Ermenice ēş (eşek) sözcüğünden alınmıştır. Ancak, birçok araştırmacı Türkçe eşek sözcüğünün gerek Ermenice ēş gerekse Sümerce ansǔ (anşu=eşek) sözcüğüyle birleştirilemeyeceği görüşündedir. Daha yaygın ve daha çok kabul gören görüşe göre, Türkçe "eşek" sözcüğü ile Halaçça äşgä (<äşgäk) ve Moğolca elçǰigen (elçigen) sözcüğü arasında ilişki vardır. Sözcüğün iş ya da eş (yoldaş + (g)ek küçültme eki) kökünden türediği öne sürülmektedir. Hint-Avrupa dillerindeki sözcükler (Rusça işak, Farsça aşak, eşek) Türkçeden alınmıştır.

eşek kelimesinin kayıtlı biçimleri nelerdir?

Bu kayıtta eşekler, eşekleri, eşekleriniz, eşek arısı, eşekbaşı biçimleri yer alır. Biçim notları “Yazım ve çekim” bölümünde gösterilir.

EDİTORYAL ŞEFFAFLIK

Kaynak, lisans ve değişiklik izi

Tanım verisi ile Eğitir’in özgün örnek ve öğretim notları ayrı hak kayıtlarıyla yönetilir.

CC BY-SA değişiklik bildirimi: Kaynak veri bu sayfaya uyarlanırken alanlara ayrılmış, biçimlendirilmiş ve Eğitir’in özgün eğitim katmanından ayrı sunulmuştur. Kaynak, sürüm ve lisans bağlantısı aşağıdaki kayıtta görünür.