ANLAM + BAĞLAM
Anlamları örnekleriyle ayır.
Her numara farklı bir anlam duyusudur. Örnek ve kelime ilişkileri yalnızca bağlı olduğu duyuyla birlikte okunmalıdır.
-
01Ad geography
İnsanoğlunun üzerinde yaşadığı toprak ve denizlerin tümü; acun, yeryüzü, küre, âlem, arz, cihan, darıdünya, devran, zemin.
-
02Ad
inançları, kültürleri bir olan ülke veya insanlar topluluğu
-
03Ad
dış, çevre, ortam
Kullanım örneği “Biz dünyadan ayrı yaşarken dünya epey değişmiş.”
H. C. Yalçın
-
04Ad
duygu, düşünce ve hayal âlemi
Kullanım örneği “Köprüye kadar kendi dünyaları içinde ne tatlı, ne özlü konuşurlardı.”
Y. Z. Ortaç
-
05Ad
meslek veya iş birliği içinde bulunan kimseler
Kullanım örneği “Ressamlar dünyasında onun yeri ayrıdır.”
-
06Adıl Belgisiz adıllar
(belgisiz adıl): herkes
SÖZCÜĞÜN YOLCULUĞU
Köken ve etimoloji
Köken notu, kelimenin bugünkü anlamıyla aynı şey değildir; yalnızca tarihsel izini açıklar.
Osmanlı Türkçesi دنيا, Arapça دُنْيَا (dünyā).
DOĞRU YAZIM
Heceleme ve kayıtlı biçimler
Biçimler sözlükte kayıtlı olduğu ölçüde gösterilir; sayfa otomatik ek tahmini üretmez.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
KELİME BAĞLARI
Deyim, kalıp, birleşik söz ve türevler
Kelimeyi tek başına değil, doğal olarak birlikte kullanıldığı yapılarla öğren.
Türemiş sözler
- dünyacı
- dünyacılık
- dünyalı
- yenidünya
Deyimler ve kalıplar
- dünya âlem
- dünya çapında
- dünya evi
- dünya görmüş
- dünya görüşlü
- dünya görüşü
- dünya güzeli
- dünya kazan ben kepçe
- dünya kelamı
- dünya malı
- dünya nimeti
- dünya penceresi
- dünyada
- ölümlü dünya
- terk-i dünya
- üçüncü dünya ülkeleri
- yalan dünya
- yalancı dünya
Atasözleri
- başın sağlığı, dünya varlığı
- bünya bir gemi, akıl yelkeni, fikir dümeni, kolla kendini, göreyim seni
- dünya bir yağlı kuyruktur; yiyebilene aşk olsun
- dünya bir, işin bin
- dünya bol olmuş neye yarar, pabuç dar olduktan sonra
- dünya dört kulplu bir kazan, bir kulpundan tut da kazan
- dünya gençten gence, dinçten dince
- dünya yansa bir çuval samanı yanmaz
- dünya yıkılsa umurunda değil
DİLLER ARASI BAĞ
Temel çeviri karşılıkları
Çeviri tek başına bütün anlamları karşılamayabilir; varsa kullanım notunu birlikte oku.
universe
dış çevre, ortam
world
üstünde yaşadığımız toprak, yeryüzü
Welt
dış çevre, ortam — neutral
monde
üstünde yaşadığımız toprak, yeryüzü
univers
dış çevre, ortam
ŞİMDİ SEN KULLAN
Kelimeyi üç adımda pekiştir.
Pasif okumayı bırakıp anlamı kendi cümlende kullan.
- 01Kendi sözlerinle açıkla
“dünya” kelimesinin ilk anlamını tanımı kopyalamadan bir cümlede anlat.
- 02Bağlam kur
Kelimeyi biri günlük, biri ders bağlamında olmak üzere iki ayrı cümlede kullan.
- 03Kontrol et
Cümlendeki anlam ile yukarıdaki numaralı anlamlardan hangisinin eşleştiğini belirle.
KISA SORULAR
dünya hakkında sık sorulanlar
Yanıtlar yalnızca bu sayfadaki doğrulanmış anlam, biçim ve ilişki kayıtlarından üretilir.
dünya ne demek?
İnsanoğlunun üzerinde yaşadığı toprak ve denizlerin tümü; acun, yeryüzü, küre, âlem, arz, cihan, darıdünya, devran, zemin.
dünya nasıl hecelenir?
dünya kelimesi “dün-ya” biçiminde hecelenir.
dünya kelimesinin kökeni nedir?
Osmanlı Türkçesi دنيا, Arapça دُنْيَا (dünyā).
dünya kelimesinin kayıtlı biçimleri nelerdir?
Bu kayıtta dünyalar, dünyaları, dünyalarınız, dünyacı, dünyacılık biçimleri yer alır. Biçim notları “Yazım ve çekim” bölümünde gösterilir.
EDİTORYAL ŞEFFAFLIK
Kaynak, lisans ve değişiklik izi
Tanım verisi ile Eğitir’in özgün örnek ve öğretim notları ayrı hak kayıtlarıyla yönetilir.
CC BY-SA değişiklik bildirimi: Kaynak veri bu sayfaya uyarlanırken alanlara ayrılmış, biçimlendirilmiş ve Eğitir’in özgün eğitim katmanından ayrı sunulmuştur. Kaynak, sürüm ve lisans bağlantısı aşağıdaki kayıtta görünür.
Türkçe Vikisözlük katılımcıları — Kaikki.org/Wiktextract ile yapılandırıldı; Eğitir alan eşleme ve filtre değişiklikleri uyguladı — CC BY-SA 4.0
- Revizyon
- trwiktionary-20260804-wiktextract-20260828