ANLAM + BAĞLAM
Anlamları örnekleriyle ayır.
Her numara farklı bir anlam duyusudur. Örnek ve kelime ilişkileri yalnızca bağlı olduğu duyuyla birlikte okunmalıdır.
-
01Ad anatomy
çene kemiklerinin üstüne dizili, ısırıp koparmaya ve çiğnemeye yarayan sert, beyaz organlardan her biri.
Kullanım örneği “Emma'nın dişleri Fahir'i İstanbul dönüşünden beri korkutmuştu. Lekesiz, bembeyaz, bir çehre için oldukça mübalâğalı karoserisi içinde hiç şaşmadan işleyen bir cihaza benzeyen bu dişler, onun üzerinde her rastgeldiğini öğütbilecek bir değirmen hissini bırakmıştı.”
Ahmet Hamdi TANPINAR, Huzur, 2022, 105, Dergâh Yayınları
-
02Ad
çark, testere, tarak gibi çentikli şeylerdeki çıkıntıların her biri
Kullanım örneği “bir bıçak ısırmasın Ömer haybo/dişleri çıtır çıtır çelik”
Attilâ İlhan, Ben Sana Mecburum, 1960, 19, Ataç Kitabevi
-
03Ad
sarımsak dilimi, karanfil v.s.'de dişe benzetilen tane
-
04Ad zooloji
omurgalı hayvanların çenelerinde veya ilkel yapılı omurgalıların gırtlak ve ağızlarında bulunan kemiksi sert parçalar
-
05Ad
bazı dantel ve işlemelerin kenarlarındaki yuvarlak sivri bölüm
SÖZCÜĞÜN YOLCULUĞU
Köken ve etimoloji
Köken notu, kelimenin bugünkü anlamıyla aynı şey değildir; yalnızca tarihsel izini açıklar.
Osmanlı Türkçesi دیش, Eski Türkçe tiş (tiş).
DOĞRU YAZIM
Heceleme ve kayıtlı biçimler
Biçimler sözlükte kayıtlı olduğu ölçüde gösterilir; sayfa otomatik ek tahmini üretmez.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
KELİME BAĞLARI
Deyim, kalıp, birleşik söz ve türevler
Kelimeyi tek başına değil, doğal olarak birlikte kullanıldığı yapılarla öğren.
Türemiş sözler
- diş ağrısı
- diş aynası
- diş bademi
- dişbudak
- diş buğdayı
- diş-damak ünsüzü
- diş diş
- diş doktoru
- diş-dudak ünsüzü
- diş eti
- diş eti-damak ünsüzü
- diş eti-dudak ünsüzü
- diş fırçası
- diş hekimi
- diş ipi
- diş kirası
- diş macunu
- diş odacığı
- diş otu
- diş özü
- diş plağı
- diş tababeti
- diş tabibi
- diş tacı
- diş taşı
- diş ünsüzü
- dişe diş
- dişiyle tırnağıyla
- alt diş
- damaklı diş
- kazma diş
- kesici diş
- öğütücü diş
- takma diş
- tavşan diş
- uzun diş
- üst diş
- yirmilik diş
- akıl dişi
- anahtar dişi
- azı dişi
- deve dişi
- duvar dişi
- düven dişi
- ekleme dişi
- faredişi
- fildişi
- fil dişi
- göz dişi
- köpek dişi
- kuzu dişi
- mazgal dişi
- peynir dişi
- sıçandişi
- süt dişi
- yıldızı dişi
- yirmi yaş dişi
Deyimler ve kalıplar
- diş açmak
- diş bilemek
- diş çıkarmak
- dişe dokunmak
- dişe dokunur olmak
- dişe dokunur
- diş geçirememek
- diş geçirmek
- diş gıcırdatmak
- diş göstermek
- dişinden tırnağından artırmak
- dişine göre
- dişine kestirmek
- dişine vurmak
- dişinin kovuğuna bile gitmemek
- dişini sıkmak
- dişini sökmek
- dişini tırnağına takmak
- dişleri dökülmek
- dişten tırnaktan artırmak
Atasözleri
- Baba koruk yer, oğlunun dişi kamaşır
- Dede koruk yer, torununun dişi kamaşır
- İşten artmaz, dişten artar
- Neler yedi bu diş ne altın oldu nede gümüş
DİLLER ARASI BAĞ
Temel çeviri karşılıkları
Çeviri tek başına bütün anlamları karşılamayabilir; varsa kullanım notunu birlikte oku.
tooth
diş
Zahn
diş — masculine
dent
diş
ŞİMDİ SEN KULLAN
Kelimeyi üç adımda pekiştir.
Pasif okumayı bırakıp anlamı kendi cümlende kullan.
- 01Kendi sözlerinle açıkla
“diş” kelimesinin ilk anlamını tanımı kopyalamadan bir cümlede anlat.
- 02Bağlam kur
Kelimeyi biri günlük, biri ders bağlamında olmak üzere iki ayrı cümlede kullan.
- 03Kontrol et
Cümlendeki anlam ile yukarıdaki numaralı anlamlardan hangisinin eşleştiğini belirle.
KISA SORULAR
diş hakkında sık sorulanlar
Yanıtlar yalnızca bu sayfadaki doğrulanmış anlam, biçim ve ilişki kayıtlarından üretilir.
diş ne demek?
çene kemiklerinin üstüne dizili, ısırıp koparmaya ve çiğnemeye yarayan sert, beyaz organlardan her biri.
diş nasıl hecelenir?
diş kelimesi “diş” biçiminde hecelenir.
diş kelimesinin kökeni nedir?
Osmanlı Türkçesi دیش, Eski Türkçe tiş (tiş).
diş kelimesinin kayıtlı biçimleri nelerdir?
Bu kayıtta dişler, dişleri, dişleriniz, diş ağrısı, diş aynası biçimleri yer alır. Biçim notları “Yazım ve çekim” bölümünde gösterilir.
EDİTORYAL ŞEFFAFLIK
Kaynak, lisans ve değişiklik izi
Tanım verisi ile Eğitir’in özgün örnek ve öğretim notları ayrı hak kayıtlarıyla yönetilir.
CC BY-SA değişiklik bildirimi: Kaynak veri bu sayfaya uyarlanırken alanlara ayrılmış, biçimlendirilmiş ve Eğitir’in özgün eğitim katmanından ayrı sunulmuştur. Kaynak, sürüm ve lisans bağlantısı aşağıdaki kayıtta görünür.
Türkçe Vikisözlük katılımcıları — Kaikki.org/Wiktextract ile yapılandırıldı; Eğitir alan eşleme ve filtre değişiklikleri uyguladı — CC BY-SA 4.0
- Revizyon
- trwiktionary-20260804-wiktextract-20260828