ANLAM + BAĞLAM
Anlamları örnekleriyle ayır.
Her numara farklı bir anlam duyusudur. Örnek ve kelime ilişkileri yalnızca bağlı olduğu duyuyla birlikte okunmalıdır.
-
01Ad yangın, ışık kaynaklarıchemistry
Yanıcı cisimlerin tutuşmasıyla beliren ısı ve ışık; od, nâr.
Kullanım örneği “Bu eller, vücuda getireceği tesirle duman ve ateş içinde, bütün bir memleketin son feryadını uyandırarak soğuyup donabilirdi.”
Hamdullah Suphi Tanrıöver
-
02Ad
Tutuşmuş olan cisim.
-
03Ad
Isıtmak, pişirmek için kullanılan yer veya araç:
Kullanım örneği “Yemeği ateşten indirdim.”
-
04Ad
Patlayıcı silahların atılması.
Kullanım örneği “Top ateşi geceye kadar sürdü.”
-
05Ad
Genellikle hastalık etkisiyle artan vücut sıcaklığı.
Kullanım örneği “Yaşamak güzel şey, dedi ateşi otuz dokuz olmasına rağmen umut dolu bir hasta.”
Salim NİZAM, Kırlangıç Kahvesi, Türk Dili, 890, 2026, 19
-
06Ad metaphoric, duygularTürkçede duygular
Öfkeden dolayı oluşan kızgınlık.
Kullanım örneği “Fırlayıp ayağa kalkmış, bir duvara yaslanarak ateş fışkıran gözlerle onu seyre başlamıştı.”
Tarık Buğra
-
07Ad metaphoric, duygularTürkçede duygular
Şiddetli arzu.
Kullanım örneği “Nejat Efendi'nin çalışında Peregrini'nin ihtirası, ateşi yoktu.”
Halide Edip Adıvar
-
08Ad metaphoric, duygularTürkçede duygular
Büyük üzüntü, acı.
Kullanım örneği “İçimin ateşi hiç küllenmedi. Seneler geçtikçe daha alevleniyor. Evlat acısı bu.”
Hüseyin Rahmi Gürpınar
Kullanım örneği “Kendinizi ateşe atıyorsunuz.”
SÖZCÜĞÜN YOLCULUĞU
Köken ve etimoloji
Köken notu, kelimenin bugünkü anlamıyla aynı şey değildir; yalnızca tarihsel izini açıklar.
Osmanlı Türkçesi آتش, Farsça آتش
DOĞRU YAZIM
Heceleme ve kayıtlı biçimler
Biçimler sözlükte kayıtlı olduğu ölçüde gösterilir; sayfa otomatik ek tahmini üretmez.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
Vikisözlük çekim verisindeki çoğul biçim.
ANLAM AĞI
Eş, yakın, karşıt ve ilgili kelimeler
İlişkiler toplu bir etiket yığını değil, doğrulandığı tür ve anlam bağlamıyla sunulur.
KELİME BAĞLARI
Deyim, kalıp, birleşik söz ve türevler
Kelimeyi tek başına değil, doğal olarak birlikte kullanıldığı yapılarla öğren.
Türemiş sözler
- ateş balığı
- ateş böceği
- ateş burçları
- ateş çemberi
- ateş çiçeği
- ateş düşürücü
- ateş gecesi
- ateş gemisi
- ateş hattı
- ateş kayığı
- ateşkes
- ateş kırmızısı
- ateş küre
- ateşölçer
- ateş pahası
- ateş parçası
- ateş tuğlası
- ateşten gömlek
- alabanda ateş
- çapraz ateş
- aşk ateşi
- bar ateşi
- baraj ateşi
- batarya ateşi
- fındık ateşi
- imha ateşi
- Rum ateşi
- taciz ateşi
- yaylım ateşi
Deyimler ve kalıplar
- ateşe atmak
- ateş!
- ateş açmak
- ateş almak
- ateş almaya mı geldin?
- ateş bacayı sarmak
- ateş saçağı sarmak
- ateş basmak
- ateş çıkmak
- ateş etmek
- ateşe tutmak
- ateşe vermek
- ateşe vurmak
- ateşe vursa duman vermez
- ateş gibi
- ateş gibi kesilmek
- ateş gibi yanmak
- ateşi başına vurmak
- ateşi çıkmak
- ateşi yükselmek
- ateşi düşmek
- ateşine yanmak
- ateşini almak
- ateşi uyandırmak
- ateş kesilmek
- ateş kesmek
- ateşle oynamak
- ateşler içinde yanmak
- ateş püskürmek
- ateş saçmak
- ateş vermek
- ateş yağdırmak
Atasözleri
- Ateş alev ile söndürülmez
- Ateş demekle ağız yanmaz
- Ateş düştüğü yeri yakar
- Ateş olmayan yerden duman çıkmaz
- Az ateş çok odunu yakar
DİLLER ARASI BAĞ
Temel çeviri karşılıkları
Çeviri tek başına bütün anlamları karşılamayabilir; varsa kullanım notunu birlikte oku.
fever
organizmanın hastalıklara
fire
ateşli silahların ateşlenmesini sağlayan komut
Feuer
ateşli silahların ateşlenmesini sağlayan komut — neutral
Fieber
organizmanın hastalıklara — neutral
Temperatur
organizmanın hastalıklara — feminine
feu
yanma sırasında ortaya çıkan ışık
fièvre
organizmanın hastalıklara — feminine
température
organizmanın hastalıklara — feminine
ŞİMDİ SEN KULLAN
Kelimeyi üç adımda pekiştir.
Pasif okumayı bırakıp anlamı kendi cümlende kullan.
- 01Kendi sözlerinle açıkla
“ateş” kelimesinin ilk anlamını tanımı kopyalamadan bir cümlede anlat.
- 02Bağlam kur
Kelimeyi biri günlük, biri ders bağlamında olmak üzere iki ayrı cümlede kullan.
- 03Kontrol et
Cümlendeki anlam ile yukarıdaki numaralı anlamlardan hangisinin eşleştiğini belirle.
KISA SORULAR
ateş hakkında sık sorulanlar
Yanıtlar yalnızca bu sayfadaki doğrulanmış anlam, biçim ve ilişki kayıtlarından üretilir.
ateş ne demek?
Yanıcı cisimlerin tutuşmasıyla beliren ısı ve ışık; od, nâr.
ateş nasıl hecelenir?
ateş kelimesi “a-teş” biçiminde hecelenir.
ateş kelimesinin eş anlamlısı nedir?
Bu sayfadaki kayıtlı anlam duyusunda komut, od kelimeleri eş veya yakın karşılık olarak gösterilir. İlişki her anlam için ayrı değerlendirilmelidir.
ateş kelimesinin kökeni nedir?
Osmanlı Türkçesi آتش, Farsça آتش
ateş kelimesinin kayıtlı biçimleri nelerdir?
Bu kayıtta ateşler, ateşleri, ateşleriniz, ateş balığı, ateş böceği biçimleri yer alır. Biçim notları “Yazım ve çekim” bölümünde gösterilir.
EDİTORYAL ŞEFFAFLIK
Kaynak, lisans ve değişiklik izi
Tanım verisi ile Eğitir’in özgün örnek ve öğretim notları ayrı hak kayıtlarıyla yönetilir.
CC BY-SA değişiklik bildirimi: Kaynak veri bu sayfaya uyarlanırken alanlara ayrılmış, biçimlendirilmiş ve Eğitir’in özgün eğitim katmanından ayrı sunulmuştur. Kaynak, sürüm ve lisans bağlantısı aşağıdaki kayıtta görünür.
Türkçe Vikisözlük katılımcıları — Kaikki.org/Wiktextract ile yapılandırıldı; Eğitir alan eşleme ve filtre değişiklikleri uyguladı — CC BY-SA 4.0
- Revizyon
- trwiktionary-20260804-wiktextract-20260828