1. SINIF · OKU VE TEKRAR ET

İstiklâl Marşı

Mehmet Âkif Ersoy · 12 Mart 1921

Millî marş olarak ilk iki kıtası söylenir. Tam şiir 10 kıta ve 41 dizedir.

Bir yetişkin yönergeleri ve henüz öğrenmediğin harfleri içeren dizeleri okuyabilir. Tüm kıtaları ezberlemen beklenmez; önce ilk iki kıtadan kısa bir bölüm seç.

Bu sayfa okuma ve kendi kendine tekrar içindir. Mikrofon, ses kaydı, telaffuz değerlendirmesi, süre, puan veya hesap geçmişi oluşturmaz. Sesli dinleme kaydı bu bölümde henüz yoktur.

Kıtaları oku

1. kıta

  1. Korkma, sönmez bu şafaklarda yüzen al sancak;
  2. Sönmeden yurdumun üstünde tüten en son ocak.
  3. O benim milletimin yıldızıdır, parlayacak;
  4. O benimdir, o benim milletimindir ancak.

2. kıta

  1. Çatma, kurban olayım, çehreni ey nazlı hilâl!
  2. Kahraman ırkıma bir gül! Ne bu şiddet, bu celâl?
  3. Sana olmaz dökülen kanlarımız sonra helâl...
  4. Hakkıdır, Hakk'a tapan, milletimin istiklâl!

3. kıta

  1. Ben ezelden beridir hür yaşadım, hür yaşarım.
  2. Hangi çılgın bana zincir vuracakmış? Şaşarım!
  3. Kükremiş sel gibiyim, bendimi çiğner, aşarım.
  4. Yırtarım dağları, enginlere sığmam, taşarım.

4. kıta

  1. Garb'ın âfâkını sarmışsa çelik zırhlı duvar;
  2. Benim iman dolu göğsüm gibi serhaddim var.
  3. Ulusun, korkma! Nasıl böyle bir îmânı boğar,
  4. ‘Medeniyet!’ dediğin tek dişi kalmış canavar?

5. kıta

  1. Arkadaş! Yurduma alçakları uğratma sakın;
  2. Siper et gövdeni, dursun bu hayâsızca akın.
  3. Doğacaktır sana va'dettiği günler Hakk'ın...
  4. Kim bilir, belki yarın, belki yarından da yakın.

6. kıta

  1. Bastığın yerleri ‘toprak!’ diyerek geçme, tanı!
  2. Düşün altındaki binlerce kefensiz yatanı.
  3. Sen şehîd oğlusun, incitme, yazıktır atanı;
  4. Verme, dünyâları alsan da, bu cennet vatanı.

7. kıta

  1. Kim bu cennet vatanın uğruna olmaz ki fedâ?
  2. Şühedâ fışkıracak, toprağı sıksan şühedâ!
  3. Cânı, cânânı, bütün varımı alsın da Hudâ,
  4. Etmesin tek vatanımdan beni dünyâda cüdâ.

8. kıta

  1. Ruhumun senden, İlâhî, şudur ancak emeli:
  2. Değmesin ma'bedimin göğsüne nâ-mahrem eli!
  3. Bu ezanlar-ki şehâdetleri dînin temeli-
  4. Ebedî yurdumun üstünde benim inlemeli.

9. kıta

  1. O zaman vecd ile bin secde eder -varsa- taşım;
  2. Her cerîhamdan, İlâhî, boşanıp kanlı yaşım,
  3. Fışkırır rûh-i mücerred gibi yerden na'şım;
  4. O zaman yükselerek Arş'a değer, belki başım.

10. kıta

  1. Dalgalan sen de şafaklar gibi ey şanlı hilâl!
  2. Olsun artık dökülen kanlarımın hepsi helâl.
  3. Ebediyen sana yok, ırkıma yok izmihlâl;
  4. Hakkıdır, hür yaşamış, bayrağımın hürriyet;
  5. Hakkıdır, Hakk'a tapan, milletimin istiklâl!

Kelimeleri birlikte anlayalım

Açıklamalar bu şiiri anlamaya yardımcı kısa karşılıklardır. Bilmediğin kelimeleri bir yetişkinle konuşabilirsin.

İstiklâl
Bağımsızlık; bir milletin kendi kararlarını kendisinin verebilmesi.
Sancak
Bayrak. İlk kıtadaki ‘al sancak’, kırmızı bayrağımızı anlatır.
Şafak
Güneş doğmadan önce veya battıktan sonra gökyüzünde görülen aydınlık ve kızıllık.
Hilâl
Ayın ince, yay biçimindeki görünüşü; bayrağımızdaki ay da hilâl biçimindedir.
Çehre
Yüz. Şair bayrağa seslenirken insana ait bir özelliği kullanır.
Hür
Özgür. ‘Hür yaşarım’ sözü, özgür yaşamaya verilen önemi anlatır.
Yurt / vatan
Bir milletin üzerinde yaşadığı, ortak geçmiş ve yaşam bağı kurduğu ülke.
Ebedî
Sonsuz, sonu olmayan.
Serhat
Sınır boyu. ‘Serhaddim’ sözü ‘benim sınırım’ anlamındadır.
Şühedâ
Şehitler. Şiirde vatan için yaşamını yitirenler anılır.
Cüdâ
Ayrı kalmış, uzak düşmüş.
İzmihlâl
Yok olma, çökme.

Küçük tekrar alıştırmaları

8 ortak alıştırma; sınıf sayısıyla çoğaltılmış soru sayısı değildir. Önce cevabını düşün, sonra açıklamayı oku. Süre ve toplam puan yoktur.

1. alıştırma

İstiklâl Marşı'nın şairi kimdir?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

İstiklâl Marşı'nın sözlerini Mehmet Âkif Ersoy yazmıştır.

  1. Mehmet Âkif Ersoy: Mehmet Âkif Ersoy, İstiklâl Marşı'nın şairidir.
  2. Ömer Seyfettin: Ömer Seyfettin bir hikâye yazarıdır; İstiklâl Marşı'nı yazan şair değildir.
  3. Sait Faik Abasıyanık: Sait Faik Abasıyanık bir hikâye yazarıdır; İstiklâl Marşı'nın şairi Mehmet Âkif Ersoy'dur.

2. alıştırma

İstiklâl Marşı hangi tarihte kabul edilmiştir?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

İstiklâl Marşı, 12 Mart 1921'de Türkiye Büyük Millet Meclisinde kabul edilmiştir.

  1. 23 Nisan 1920: 23 Nisan 1920, Türkiye Büyük Millet Meclisinin açıldığı tarihtir; marşın kabulü 12 Mart 1921'dir.
  2. 12 Mart 1921: 12 Mart 1921, İstiklâl Marşı'nın kabul edildiği tarihtir.
  3. 29 Ekim 1923: 29 Ekim 1923, Cumhuriyetin ilan edildiği tarihtir; marş daha önce, 12 Mart 1921'de kabul edilmiştir.

3. alıştırma

İlk kıtadaki ‘al sancak’ hangi seçenekte doğru açıklanmıştır?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

‘Al’ kırmızı, ‘sancak’ bayrak demektir. ‘Al sancak’ kırmızı bayrağı anlatır.

  1. Kırmızı bayrak: ‘Al’ kırmızı ve ‘sancak’ bayrak olduğu için doğru açıklama kırmızı bayraktır.
  2. Mavi defter: ‘Sancak’ defter anlamına gelmez; şiirde bayraktan söz edilir.
  3. Yeşil ağaç: ‘Al’ yeşil değildir ve ‘sancak’ ağaç anlamına gelmez.

4. alıştırma

‘Hür yaşadım, hür yaşarım’ dizesinde ‘hür’ hangi anlama gelir?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

‘Hür’ sözcüğü ‘özgür’ demektir. Dize özgür yaşama isteğini anlatır.

  1. Yorgun: Yorgun olmak dinlenmeye ihtiyaç duymaktır; ‘hür’ özgür anlamına gelir.
  2. Sessiz: Sessiz olmak ses çıkarmamaktır; ‘hür’ sesle değil özgürlükle ilgilidir.
  3. Özgür: ‘Hür’ ve ‘özgür’ aynı anlamı taşır.

5. alıştırma

Millî marş olarak söylenen bölüm hangi kıtalardır?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

Şiirin tamamı 10 kıtadır. Millî marş olarak ilk iki kıtası söylenir.

  1. Yalnız 10. kıta: 10. kıta tam şiirin son bölümüdür; marş olarak ilk iki kıta söylenir.
  2. İlk iki kıta: Doğru: ilk iki kıta söylenir. Tam metin 10 kıtadan oluşur.
  3. Yalnız 5. kıta: 5. kıta tam şiirde yer alır; söylenen marş bölümü ilk iki kıtadır.

6. alıştırma

İstiklâl Marşı'nın tam metni kaç kıtadan oluşur?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

Tam şiir 10 kıta ve 41 dizedir. İlk dokuz kıta dörder, son kıta beş dizedir.

  1. 2 kıta: İlk iki kıta marş olarak söylenir; bunlar tam şiirin yalnız bir bölümüdür.
  2. 4 kıta: İlk dokuz kıtanın her birinde dört dize bulunur; bu sayı toplam kıta sayısı değildir.
  3. 10 kıta: Tam metin 10 kıtadır; bu sayfada hepsini okuyabilirsin.

7. alıştırma

Bayrağımızdaki hilâl hangi biçimdedir?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

Hilâl, ayın ince ve yay biçiminde görünen hâlidir.

  1. Kare: Karenin dört kenarı vardır; hilâl bir kare değildir.
  2. İnce bir yay biçimindeki ay: Hilâl, ince bir yay gibi görünen ay biçimidir.
  3. Üçgen: Üçgenin üç kenarı vardır; bayrağımızdaki hilâl üçgen değildir.

8. alıştırma

‘İstiklâl’ sözcüğü hangi anlama gelir?

Çözüm ve seçenek açıklamaları

‘İstiklâl’ bağımsızlık demektir; bir milletin kendi kararlarını kendisinin verebilmesini anlatır.

  1. Bağımsızlık: Bağımsızlık, ‘istiklâl’ sözcüğünün karşılığıdır.
  2. Kalabalık: Kalabalık, bir yerde çok kişi bulunmasıdır; bağımsızlık anlamına gelmez.
  3. Uzaklık: Uzaklık, iki yer arasındaki mesafedir; ‘istiklâl’ bir milletin bağımsızlığıyla ilgilidir.
Metin, kaynaklar ve kullanım sınırı

Tam metin resmî MEB sayfaları karşılaştırılarak düzenlendi. Bir sayfadaki satır birleşmesi ve ‘basım’ yazımı diğer resmî metinle karşılaştırılarak ‘başım’ biçiminde düzeltildi. Noktalama ve düzeltme işaretleri okuma için tutarlılaştırıldı. Açıklamalar ve alıştırmalar Eğitir için hazırlanmıştır; MEB veya eğitimci onayı anlamına gelmez.

Asıl şiirin yazarı Mehmet Âkif Ersoy'dur; şiir Eğitir'in yeni yazdığı bir içerik değildir. Başka sitelerin soru, video veya ses kayıtları bu bölüme kopyalanmamıştır.