Mol Kavramı ve Stokiyometri — Bölüm 1–2 Temel Bağlantılar

Bir mol demir atomu ile bir mol su molekülünün kütleleri farklıdır; buna rağmen her iki örnek de aynı sayıda belirtilen tanecik içerir. Ayırt edici deney verisi, farklı kütledeki birer mol örneğin aynı sayıda tanecik içerdiğini ortaya koyuyor.

1. A Bir mol madde Avogadro sayısı kadar tanecik içerir ve mikroskobik tanecik sayısını ölçülebilir madde miktarına bağlar.
2. B Bir mol her madde için tam olarak bir gramdır.
3. C Mol yalnız gazların hacmini ölçmek için kullanılan birimdir.
4. D Bir mol farklı maddelerde farklı sayıda tanecik içerir.
5. E Mol sayısı yalnız taneciklerin fiziksel büyüklüğünü gösterir.

H2O formülünde iki hidrojen ve bir oksijen bulunur. H=1 ve O=16 alındığında molar kütle 2×1+16=18 g/mol hesaplanıyor. İkinci doğrulama, formüldeki bütün atom katkılarının toplanarak 18 g/mol bulunduğunu gösteriyor.

1. A Molar kütle bir mol maddenin gram cinsinden kütlesidir ve kimyasal formüldeki atomların molar kütleleri toplanarak bulunur.
2. B Alt indisler molar kütle hesabında dikkate alınmaz.
3. C Molar kütle tepkime katsayısından bağımsız olarak rastgele seçilir.
4. D Aynı mol sayısındaki bütün maddelerin kütlesi eşittir.
5. E Molar kütlenin birimi yalnız moldür.

N2 + 3H2 → 2NH3 tepkimesinde 2 mol N2 ve 3 mol H2 kullanılıyor. Üç mol H2 yalnız bir mol N2 ile tepkimeye yettiği için hidrojen önce tükeniyor. Çözümlemedeki temel gözlem, hidrojenin katsayı oranına göre önce tükendiğini doğruluyor.

1. A Sınırlayıcı bileşen yalnız tepkime tamamlandıktan sonra tanımlanabilir.
2. B Sınırlayıcı bileşen tepkime sonunda mutlaka artan maddedir.
3. C Sınırlayıcı bileşen, dengelenmiş denklemdeki orana göre önce tükenen ve oluşabilecek en fazla ürün miktarını belirleyen girendir.
4. D Sınırlayıcı bileşen her zaman kütlesi en az olan maddedir.
5. E Eşit mol girenler her tepkimede aynı anda tükenir.

Bir deneyde teorik olarak 10 gram ürün beklenirken 8 gram saf ürün elde ediliyor. 8/10×100 hesabı yüzde 80 verim veriyor. Karşılaştırmanın belirleyici sonucu, deneysel 8 gramın teorik 10 grama oranlandığını destekliyor.

1. A Yüzde verim teorik ürünün deneysel ürüne bölünmesiyle bulunur.
2. B Deneysel ürün azaldıkça yüzde verim zorunlu olarak artar.
3. C Teorik verim, deney sonunda tartılan gerçek ürün miktarıdır.
4. D Yüzde verim yalnız oluşan ürünün gram cinsinden değeridir.
5. E Yüzde verim, deneysel ürün miktarının teorik ürün miktarına oranının yüzle çarpılmasıyla hesaplanır.

İki mol karbon dioksit örneği iki Avogadro sayısı kadar CO2 molekülü içeriyor. Ayırt edici deney verisi, iki molün iki Avogadro sayısı kadar molekül içerdiğini ortaya koyuyor.

1. A Mol kavramı ölçülebilir kütle ile tanecik sayısı arasında bağ kurmaz.
2. B Bir mol her madde için tam olarak bir gramdır.
3. C Bir mol madde Avogadro sayısı kadar tanecik içerir ve mikroskobik tanecik sayısını ölçülebilir madde miktarına bağlar.
4. D Mol yalnız gazların hacmini ölçmek için kullanılan birimdir.
5. E İki mol molekül, iki molekül anlamına gelir.

CO2 için C=12 ve O=16 alınarak 12+2×16=44 g/mol bulunuyor. İkinci doğrulama, alt indisle iki oksijen katkısının hesaba katıldığını gösteriyor.

1. A Bileşiğin molar kütlesi yalnız en ağır atomun kütlesine eşittir.
2. B Alt indisler molar kütle hesabında dikkate alınmaz.
3. C Molar kütle bir molekülün kilogram cinsinden hacmidir.
4. D Molar kütle bir mol maddenin gram cinsinden kütlesidir ve kimyasal formüldeki atomların molar kütleleri toplanarak bulunur.
5. E Aynı mol sayısındaki bütün maddelerin kütlesi eşittir.

2H2 + O2 → 2H2O tepkimesinde 5 mol H2 ve 2 mol O2 vardır. İki mol O2 için dört mol H2 gerektiğinden O2 tükenir, bir mol H2 artar. Çözümlemedeki temel gözlem, iki mol oksijenin tükenip bir mol hidrojenin arttığını doğruluyor.

1. A Sınırlayıcı bileşen, dengelenmiş denklemdeki orana göre önce tükenen ve oluşabilecek en fazla ürün miktarını belirleyen girendir.
2. B Sınırlayıcı bileşen yalnız tepkime tamamlandıktan sonra tanımlanabilir.
3. C Ürün miktarını yalnız fazla bulunan giren belirler.
4. D Denklem katsayıları sınırlayıcı bileşeni bulurken kullanılmaz.
5. E Eşit mol girenler her tepkimede aynı anda tükenir.

Teorik ürün 25 gram, deneysel saf ürün 22,5 gram ölçülüyor. 22,5/25×100 sonucu yüzde 90 oluyor. Karşılaştırmanın belirleyici sonucu, 22,5 gram deneysel değerin 25 gram teorik değere bölündüğünü destekliyor.

1. A Yüzde verim yalnız oluşan ürünün gram cinsinden değeridir.
2. B Yüzde verim, deneysel ürün miktarının teorik ürün miktarına oranının yüzle çarpılmasıyla hesaplanır.
3. C Yan tepkimeler ürün kaybına yol açsa da yüzde verimi etkilemez.
4. D Yüzde verim hesaplanırken sınırlayıcı bileşen göz ardı edilir.
5. E Yüzde verim teorik ürünün deneysel ürüne bölünmesiyle bulunur.

0,5 mol oksijen gazı, Avogadro sayısının yarısı kadar O2 molekülü içeriyor; her molekülde iki oksijen atomu bulunuyor. Ayırt edici deney verisi, 0,5 molün Avogadro sayısının yarısı kadar molekül olduğunu ortaya koyuyor.

1. A Mol sayısı yalnız taneciklerin fiziksel büyüklüğünü gösterir.
2. B Mol kavramı ölçülebilir kütle ile tanecik sayısı arasında bağ kurmaz.
3. C Bir mol madde Avogadro sayısı kadar tanecik içerir ve mikroskobik tanecik sayısını ölçülebilir madde miktarına bağlar.
4. D İki mol molekül, iki molekül anlamına gelir.
5. E Bir mol farklı maddelerde farklı sayıda tanecik içerir.

O2 molekülünde iki oksijen atomu vardır. O=16 alındığında molar kütle 2×16=32 g/mol oluyor. İkinci doğrulama, iki oksijen atomunun katkısıyla 32 g/mol bulunduğunu gösteriyor.

1. A Molar kütlenin birimi yalnız moldür.
2. B Bileşiğin molar kütlesi yalnız en ağır atomun kütlesine eşittir.
3. C Molar kütle bir mol maddenin gram cinsinden kütlesidir ve kimyasal formüldeki atomların molar kütleleri toplanarak bulunur.
4. D Molar kütle bir molekülün kilogram cinsinden hacmidir.
5. E Molar kütle tepkime katsayısından bağımsız olarak rastgele seçilir.